Një analizë e thellë e protestave që po shpërthejnë në Serbi: ‘Vuçiq do të preferonte të shkonte në luftë civile, sesa të shpallte zgjedhje të reja’

Një valë protestash antiqeveritare vazhdoi në disa qytete serbe të shtunën, me sloganin “Serbia nuk mund të qetësohet” dhe përleshje të shumta midis demonstruesve dhe policisë.

Në Valjevë, zyrat e Partisë Progresive Serbe (SNS) në pushtet, qeverisë lokale, gjykatës dhe prokurorisë u shkatërruan.

Policia po i rrah brutalisht protestuesit, dhe Presidenti serb Aleksandar Vuçiq tha në një konferencë të jashtëzakonshme për shtyp dje se universitetet në Serbi janë “shndërruar në strofulla dhe stalla derrash”, transmeton Ballkani.info.

“Ne morëm vendimin t’ju drejtohemi pas ngjarjeve të tmerrshme të natës së kaluar në Valjevë, pak më pak të tmerrshme në Beograd dhe po aq të tmerrshme në Novi Sad dy ose tre ditë më parë. Së pari do të dëgjoni se çfarë po ndodh, dhe pastaj do t’ju tregojmë se çfarë do të bëjë shteti”, tha dje Vuçiq, pas së cilës fjalimi i tij drejtuar publikut vazhdoi si një monolog patetik dhe i shkëputur, në të cilin përmendi ustashët, ritualet satanike, “gënjeshtrat” për pronën e tij…

Situata aktuale në Serbi i ngjan një gjendjeje lufte civile, dhe të gjithë po pyesin se cili do të jetë epilogu i protestave dhe konflikteve të ashpra. Siç i tha DW-së Filip Shvarm, kryeredaktor i javores Vreme, Aleksandar Vuçiq donte t’u tregonte elektoratit të tij se ai ende kishte njëfarë pushteti duke përdorur banditë të paguar.

“Mbrëmja tregoi, ndër të tjera, se ai nuk është presidenti i të gjithë qytetarëve, por kreu i një pakice që është gati për çdo gjë. Ata shpesh thonë se janë mbështetës të SNS-së, por unë do të thoja se nuk janë, por se janë banditë të punësuar. Gjëja më shkatërruese nga të gjitha është se ne ishim dëshmitarë të shpërbërjes praktike të policisë, sepse ajo nuk bëri gjë tjetër veçse mbrojti ata banditë të regjimit – theksoi Shvarm pas përleshjeve të ashpra të enjten në mbrëmje.

Në të njëjtën kohë, analisti politik Dragomir Angjelkoviq i tha gjithashtu DW se beson që Vuçiq është i vetëdijshëm se ka humbur mbështetjen e shumicës së kombit dhe tani po e shantazhon Serbinë me një luftë civile.

“Krijon një atmosferë lufte civile në mënyrë që njerëzit të mendojnë: “është më mirë që ai të vazhdojë të sundojë sesa të ketë një konflikt”. Më duket se nuk është në interesin e tij që të vijë deri aty, por ai i tërheq fijet deri në pikën e të shtënave për t’i trembur njerëzit që të heqin dorë nga protesta”, thotë Angjelkoviq.

Portali Politico njoftoi se paralajmërimet e analistëve të pavarur vendas po bëhen gjithnjë e më të forta se Serbia mund të shkojë drejt një paqëndrueshmërie më të thellë nëse qeveria lokale nuk i merr seriozisht kërkesat e protestuesve. Një rrjet joformal akademikësh, sipas Politico, i cili përfshin mësues, studiues dhe profesorë universiteti nga Vojvodina, rajoni ku shpërthyen protestat për herë të parë, dënoi refuzimin e partisë në pushtet për të thirrur zgjedhje, një kërkesë kyçe që shkaktoi protestat. Gjithçka është bërë, teza se Vuçiq është gati të shkaktojë një luftë civile vetëm për të shmangur thirrjen e zgjedhjeve është më e spikatur.

Al Jazeera kontaktoi bashkëpunëtoren e lartë të politikave në Këshillin Evropian për Marrëdhëniet me Jashtë (ECFR), Engjellushë Morina, e cila tha se qeveria po zhvillon një fushatë shpifjesh që synon kriminalizimin e protestuesve.

“Narrativa e medias e mbështetur nga qeveria është se protestuesit janë terroristë dhe se ata duhet të merren me ta”, tha Morina për Al Jazeera, duke shtuar se nuk është e qartë se sa larg do të jetë e gatshme të shkojë qeveria, se situata po intensifikohet dhe se si qeveria ashtu edhe protestuesit janë të vendosur të mos dorëzohen këtë herë.

Ajo shtoi se arrestimet e mëvonshme, të cilat i njoftoi Vuçiq, do ta detyrojnë lëvizjen në një qetësi të përkohshme në mënyrë që të riorganizohet, por ndoshta nuk do t’i shuajnë protestat në të gjithë vendin.

Ndërsa Serbia po kërkon zyrtarisht hyrjen në Bashkimin Evropian, dhe Vuçiq mban një qëndrim pro-evropian, kritikët kanë dënuar lidhjet e thella të qeverisë së tij me Rusinë dhe Kinën. Lëvizja studentore e protestave premtoi të mos dorëzohet. “Ky nuk është momenti për t’u tërhequr”, thanë ata në Instagram.

Pas Në tubimin e së shtunës, organizatorët lëshuan një deklaratë drejtuar turmës duke u bërë thirrje serbëve të merrnin lirinë në duart e tyre. “Autoritetet kishin të gjitha mekanizmat dhe gjithë kohën për të përmbushur kërkesat dhe për të parandaluar përshkallëzimin”, thuhej në deklaratë, ndërsa Vuçiq tha në të njëjtën kohë se do të kishte më shumë arrestime. /Ballkani.info/