Izraeli dhe ushtria përgatiten për fazën e parë të planit të paqes së Trump

Qeveria izraelite dhe Forcat e Mbrojtjes së Izraelit (IDF) njoftuan të shtunën herët në mëngjes se po përgatiten për zbatimin e fazës së parë të planit të paqes për Gazën të propozuar nga Presidenti i SHBA-së, Donald Trump. Kjo vjen pasi Hamasi bëri një deklaratë të ngjashme, duke shënuar një përparim të mundshëm pas muajsh përpjekjesh të dështuara për t’i dhënë fund luftës.

Hamasi deklaroi se është i gatshëm të hyjë “menjëherë” në negociata për lirimin e të gjithë pengjeve, sipas planit të Presidentit Trump, ndonëse nuk e pranoi atë në mënyrë të pakushtëzuar.

“Në dritën e përgjigjes së Hamasit, Izraeli po përgatitet të zbatojë menjëherë fazën e parë të planit të Trump për lirimin e menjëhershëm të të gjithë pengjeve”, thuhet në një deklaratë nga zyra e kryeministrit Benjamin Netanyahu.

Këto deklarata vijnë përpara afatit të së dielës të vendosur nga Trump që Hamasi të pranojë planin e tij të paqes, ndërsa ai shtyn për një fund të luftës shkatërrimtare të nisur pas sulmit të Hamasit ndaj Izraelit gati dy vite më parë.

“Ne do të vazhdojmë të punojmë në bashkëpunim të plotë me Presidentin dhe ekipin e tij për t’i dhënë fund luftës, në përputhje me parimet e vendosura nga Izraeli dhe që janë në përputhje me vizionin e Presidentit Trump”, thuhet më tej në deklaratën e zyrës së Netanyahut.

Ushtria izraelite (IDF) njoftoi se ka marrë udhëzime për të “rritur gatishmërinë për zbatimin e fazës së parë të planit të Trump”, pas urdhrave nga “echeloni politik”.

Sipas raportimeve të CNN, IDF pritet të pezullojë ofensivën intensive për të pushtuar qytetin e Gazës, e cila kishte shkaktuar dënim ndërkombëtar dhe zhvendosje masive të popullsisë palestineze. Ai shtoi se IDF do të kalojë në operacione mbrojtëse në të gjithë Rripin e Gazës, duke cituar një zyrtar të lartë izraelit në mënyrë anonime. Megjithatë, nuk është dhënë ndonjë afat për përfundimin e ofensivës ose fillimin e operacioneve mbrojtëse.

As zyra e kryeministrit dhe as IDF nuk kanë komentuar për kërkesën e Trump që Izraeli të “ndalojë menjëherë bombardimin e Gazës”, dhe nuk është dhënë ndonjë informacion për kohën kur do të ndodhë lirimi i pengjeve.

Më herët të shtunën, Hamasi deklaroi se është i gatshëm të hyjë menjëherë në negociata përmes ndërmjetësuesve, dhe se është i gatshëm t’ia dorëzojë qeverisjen e Gazës “një autoriteti palestinez të pavarur (teknokratësh) bazuar në konsensusin kombëtar palestinez dhe me mbështetjen e vendeve arabe dhe islame”.

Trump: Një ditë e madhe, por detajet mbeten për t’u sqaruar

Presidenti Trump reagoi pozitivisht në platformën Truth Social, duke deklaruar se beson se Hamasi është “gati për një PAQE të qëndrueshme”. Ai përsëriti kërkesën që Izraeli të ndalojë bombardimet për të mundësuar lirimin e sigurt dhe të shpejtë të pengjeve.

“Izraeli duhet të ndalojë menjëherë bombardimin e Gazës, në mënyrë që të mund t’i nxjerrim pengjet të sigurta dhe shpejt! Aktualisht është shumë e rrezikshme për ta bërë këtë. Ne jemi tashmë në diskutime për detajet që mbeten për t’u sqaruar”, shtoi Trump.

Në një video të publikuar në Truth Social pas deklaratës së Hamasit, por përpara reagimit izraelit, presidenti e quajti këtë “një ditë të madhe”, duke shtuar me kujdes: “Do të shohim si do të përfundojë. Duhet të kemi fjalën përfundimtare të shkruar në mënyrë konkrete.”

Lirimi i 48 pengjeve të mbetura brenda 72 orëve dhe dorëzimi i kontrollit të Gazës ishin dy nga kërkesat kryesore të planit të Trump, të cilat më parë janë konsideruar si linja të kuqe që mund të çonin në refuzimin e tij nga Hamasi.

Sipas të dhënave zyrtare, më 7 tetor 2023, 251 persona u rrëmbyen nga Hamasi dhe aleatët e tij gjatë sulmeve në Izrael, ndërsa deri më 2 shtator 2025, autoritetet izraelite konfirmojnë se 47 persona mbeten ende në robëri.

Marrëveshja për lirimin e pengjeve dhe dorëzimin e administrimit të Gazës tek një autoritet teknokratik palestinez janë dy nga kërkesat thelbësore të planit amerikan, të cilat Hamasi ka pranuar parimisht, duke hapur rrugën për një përparim të mundshëm drejt një armëpushimi.

Megjithatë, zbatimi i plotë i marrëveshjes mbetet i pasigurt, pasi Hamasi nuk ka përmendur çarmatimin apo shkatërrimin e infrastrukturës ushtarake, si dhe ka refuzuar kërkesën që të përjashtohet nga çdo rol në qeverisjen e ardhshme të Gazës.

Ndërkohë, plani i Presidentit Trump, i prezantuar në një konferencë të përbashkët me kryeministrin izraelit Benjamin Netanyahu, përfshin një plan 20-pikësh që parashikon lirimin e 48 pengjeve nga Hamasi në këmbim të lirimit të 250 të burgosurve palestinezë me burgim të përjetshëm dhe 1,700 të tjerë të arrestuar që nga fillimi i luftës.

Plani gjithashtu parashikon shkatërrimin total të infrastrukturës së Hamasit, pezullimin e rindërtimit të saj, dorëzimin e armëve dhe zëvendësimin e forcave izraelite me një Forcë Ndërkombëtare Stabilizimi të udhëhequr nga vende arabe.

Gaza do të qeverisej përkohësisht nga një komitet palestinez i mbikëqyrur nga një trupë ndërkombëtare e quajtur “Bordi i Paqes”, e drejtuar nga Presidenti Trump, deri në reformimin e Autoritetit Palestinez. /rtk/