CNN: Çka pritet të vijë pas llogaritjes së gabuar kolosale të Trumpit që i shkaktoi atij humbje historike

Ka vetëm një mënyrë për ta parë triumfin e demokratëve në zgjedhjet e mesmandatit: Ai është një nga refuzimet më dërrmuese të një presidenti në detyrë në historinë moderne, shkruan CNN në një analizë.

Votuesit patën mundësinë të jepnin gjykimin e tyre për përpjekjet e Trumpit për të marrë pushtet perandorak; luftën e tij jopopullore në Iran; dështimin e tij për të ulur koston e rëndë të jetesës; kaosin e tij; korrupsionin e pretenduar të administratës së tij; si dhe agjentët e tij të maskuar që grumbullonin migrantët.

Ata u përgjigjën duke shkatërruar monopolin e MAGA-s në Washington, duke ua dorëzuar demokratëve si Dhomën e Përfaqësuesve, ashtu edhe Senatin, dhe duke ringjallur sistemin kushtetues të kontrolleve dhe balancave, në një valë të pazakontë blu që përfshiu bastionet republikane.

Fitorja e demokratëve ishte aq e madhe dhe e shpejtë, saqë pengoi edhe prirjen e Trumpit për t’i konsideruar çdo zgjedhje që humb si të manipuluara përmes mashtrimit. Operacioni i frikshëm i administratës për ta kundërshtuar rezultatin nuk u materializua kurrë. Nuk do të ketë përsëritje të turpit të vitit 2020, sepse fitorja e demokratëve ishte tepër e madhe për t’u manipuluar.

Demokracia amerikane, e shtyrë deri në kufijtë e saj gjatë dy mandateve të Trumpit, tani duket se ka gjasa t’i mbijetojë atij.

Ndërsa Trump u tregua i përulur, duke tingëlluar i ndëshkuar dhe pothuajse i panjohshëm kur telefonoi mediat pasi u bë i qartë dërmimi i republikanëve. Një ditë pasi e quajti veten “Mr. Veto”, presidenti madje u zotua se do të gjente gjuhë të përbashkët me partinë të cilën së fundmi e kishte shpallur kërcënim ekzistencial për Amerikën. “Epo, ne do të punojmë me demokratët për t’u siguruar që gjërat të shkojnë mirë për vendin tonë. Shumë e rëndësishme”, i tha ai transmetimit të drejtpërdrejtë të Politico-s në Natën e Zgjedhjeve.

Trumpi u përpoq të argumentonte se kandidatët republikanë e kishin dënuar veten me humbje – kryesisht sepse nuk ishin ai. Por nuk kishte si t’i shmangej realitetit.

Ai e kishte kthyer zgjedhjen në një çështje që kishte të bënte tërësisht me të, pavarësisht vlerësimeve të tij tronditëse të ulëta të miratimit dhe lidhjes së qartë mes vendimit të tij për të nisur luftën me Iranin këtë vit dhe rritjes së çmimeve të benzinës dhe naftës dizel, të cilat kanë dëmtuar miliona familje.

Vetëkënaqësia e tij doli të ishte një llogaritje e gabuar kolosale, ndërsa mburrjet e tij se vendi duhet ta falënderonte për “epokën e artë” ishin një akt vetëiluzioni që binte qartazi ndesh me atë që dëshmonte jeta e përditshme e të gjithëve.

Dhe përpjekjet e presidentit për ta anuar hartën zgjedhore përmes ridistriktimit partiak të zonave zgjedhore, me qëllim largimin e demokratëve, dështuan kryesisht për shkak të jopopullaritetit të tij të madh, i cili rrëzoi republikanët në vend të tyre.

Nuk ka dyshim se kush është fajtor

Në vitin 2024, Trump realizoi një nga rikthimet më të mëdha në historinë amerikane për të siguruar një mandat të dytë presidencial jo të njëpasnjëshëm. Dy vjet më vonë, shpartallimi i Partisë Republikane, të cilën ai e transformoi sipas imazhit të tij, duhet të renditet ndër dështimet më të mëdha politike.

Teksa nata zgjedhore e së martës po zhvillohej, dëshmitë për një riorientim politik u shfaqën fillimisht ngadalë, e më pas dukej sikur shpërthyen në një rrjedhë të pabesueshme, ndërsa demokratët fituan Dhomën e Përfaqësuesve, grumbulluan fitore mahnitëse në Senat në vende të pazakonta si Karolina e Jugut dhe Teksasi, e më pas siguruan edhe një numër postesh guvernatorësh.

Shumica e kandidatëve që Trump i shtyu me forcë drejt garave kyçe dështuan në mënyrë katastrofike – përfshirë prokurorin e përgjithshëm të Teksasit, Ken Paxton, dhe senatoren e Karolinës së Jugut, Darline Graham, e cila humbi ulësen e vëllait të saj të ndjerë. Sikur ekipi i Trumpit të mos i kishte larguar nga politika senatorët Joni Ernst dhe Thom Tillis për shkak të herezisë së tyre ndaj MAGA-s, republikanët mund të kishin arritur ta mbanin Iowa-n dhe Karolinën e Veriut.

Të dhënat e sondazheve të CNN-it treguan se shumica të qarta në vend kundërshtojnë luftën e Trumpit; politikat e tij ekonomike; masat e tij të ashpra kundër imigracionit; dhe udhëheqjen e tij.

Ekipi politik i Trumpit e ka lavdëruar prej kohësh atë si një superyll politik të një brezi, me një ndjeshmëri pothuajse të mbinatyrshme për bazën e Partisë Republikane dhe aftësinë për të siguruar fitore politike që një republikan tradicional nuk do të mund t’i arrinte kurrë.

Ka njëfarë të vërtete në këtë. Por, 10 vjet pas fitores së tij të parë të papritur në zgjedhjet presidenciale, këto aftësi e braktisën Trumpin të martën, pas një përpjekjeje rraskapitëse njëmujore për t’i shpëtuar republikanët në zonat me mbështetjen më të madhe republikane në të gjithë vendin.

Askund nuk u pasqyrua më mirë shkalla e shpartallimit dhe refuzimit të Trumpit sesa në Teksas, ku James Talarico siguroi për demokratët një ulëse të parë në Senat pas gati katër dekadash. Edhe guvernatori Greg Abbott – një bastion republikan – pësoi një humbje të jashtëzakonshme, pasi u mund në përpjekjen e tij për një mandat të katërt nga avokatja demokrate Gina Hinojosa.

Shumë kritikë të Trumpit e kanë parë karrierën e tij politike si një kundërreagim ndaj presidencës së parë me ngjyrë, të Barack Obamës, dhe janë tronditur nga retorika e tij e ashpër racore, referencat kulturore të të bardhëve dhe sulmet ndaj grave të pakicave dhe myslimanëve.

Por elasticiteti i politikës amerikane është dëshmuar sërish. Si kundërreagim ndaj kundërreagimit, Hinojosa do të bëhet guvernatorja e parë latine e Teksasit. Georgia do ta ketë guvernatoren e parë me ngjyrë, grua, si të shtetit ashtu edhe të vendit, Keisha Lance Bottoms. Abdul El-Sayed do të jetë myslimani i parë i zgjedhur në Senat, pasi gjatë fushatës u përball me fanatizmin fetar të Trumpit. Ndërsa udhëheqësi i pakicës në Dhomën e Përfaqësuesve, Hakeem Jeffries, është në rrugë për t’u bërë kryetari i parë me ngjyrë i kësaj dhome.

Trump nuk është aspak presidenti i parë që përjeton një kolaps në zgjedhjet e mesmandatit. Obama pësoi një “disfatë dërrmuese” në vitin 2010; George W. Bush mori një “goditje të fortë” në vitin 2006; ndërsa jopopullariteti i Bill Clintonit nxiti një revolucion republikan në vitin 1994.

Por viti 2026 duket veçanërisht personal. I gjithë personaliteti dhe arsyetimi politik i presidentit ndërtohen rreth bindjes se ai është një nga fituesit më të mëdhenj në botë. Megjithatë, sapo ka pësuar një nga humbjet më poshtëruese.

“Unë nuk isha në fletëvotim dhe, po të kisha qenë, do të kishim fituar ME NJË FITORE DËRRMUESE! Faleminderit për vëmendjen tuaj ndaj kësaj çështjeje. Presidenti DONALD J. TRUMP”, shkroi presidenti në Truth Social.

Por fjalët e tij tingëlluan boshe. Vetëm dy ditë më parë, ai i kishte thënë një turme në Iowa: “Bëni sikur jam në fletëvotim, sepse, në thelb, unë jam në fletëvotim”.

“Trazira” që priten

Çfarë vjen më pas?

Kongresi i ri demokrat do t’ua bëjë jetën të mjerueshme të gjithë atyre që janë në orbitën e Trumpit vitin e ardhshëm, përmes hetimeve të pandërprera ndaj administratës, luftës në Iran, korrupsionit të pretenduar në Shtëpinë e Bardhë dhe, potencialisht, sipërmarrjeve të biznesit që kanë shtuar pasurinë personale të presidentit gjatë gati dy viteve në detyrë.

Pas marrjes së kontrollit të Senatit, demokratët do ta kenë fuqinë ta bllokojnë çdo vend vakant në Gjykatën Supreme që mund të krijohet gjatë dy viteve të fundit të mandatit të Trumpit, si dhe konfirmimin e çdo sekretari të ri të kabinetit të cilin partia e kundërshton.

Tani ka gjasa të nisë një periudhë e luftës së ashpër partiake. Trump mund të jetë tronditur nga refuzimi i vendit të martën dhe, në praktikë, do të jetë një president në largim. Por presidenti më përçarës në disa breza nuk ka gjasa të sillet si i tillë.

Priten përplasje për buxhetin dhe për luftën në Iran, nëse Trump nuk arrin t’i japë fund asaj para se Kongresi i ri të mblidhet në janar. Gjithashtu, ka gjasa të ketë përplasje të zgjatura kushtetuese lidhur me përpjekjet e tij për të qeverisur përmes pushtetit ekzekutiv dhe thirrjet e demokratëve për dëshmi nga bashkëpunëtorët e Trumpit. Presidenti mund të bëhet edhe më i paparashikueshëm dhe agresiv jashtë vendit, teksa përpiqet ta kompensojë kufizimin e pushtetit të tij brenda vendit.

Shkalla e katastrofës republikane të së martës – kur demokratët fituan pothuajse gjithçka që kishin shpresuar në ëndrrat e tyre më të guximshme, e madje edhe më shumë – ngre pyetje serioze për ata që po e shohin garën presidenciale të republikanëve në vitin 2028.

Zëvendëspresidenti JD Vance tani ka një problem të madh: Ai është parë si pasardhësi i pritshëm i Trumpit, por tani mund t’i duhet të nisë procesin delikat të distancimit nga shefi i tij. A mund të jetë sekretari i Shtetit, Marco Rubio, njeriu që do të krijojë një koalicion të ri pas MAGA-s, me mbetjet e Partisë së vjetër Republikane, ku dikur ai ishte një nga figurat kryesore? Apo të tjerë, si guvernatori i Floridës, Ron DeSantis, do të arrijnë tani në përfundimin se një kandidat shpresëdhënës nga jashtë një administrate të diskredituar do të ketë mundësi ta fitojë nominimin dhe ta ringjallë imazhin e republikanëve?

Edhe demokratët do të përballen me një problem kur më në fund të ndalojnë së festuari. Ata do të kenë një pjesë të pushtetit, por do t’u mungojë kapaciteti i plotë për të sjellë ndryshimin që dëshirojnë votuesit, për shkak të së drejtës së vetos së Trumpit. Nëse nuk arrijnë të ofrojnë zgjidhje për përballueshmërinë e jetesës, aty ku dështuan si presidenti Joe Biden, ashtu edhe Trump, mund ta gjejnë veten në anën humbëse të një disfate të rëndë në natën zgjedhore, vetëm pas dy vjetësh.

Ka mësime thelbësore që të gjithë duhet t’i nxjerrin nga kjo periudhë e trazuar. Asnjë fitore politike nuk zgjat përgjithmonë dhe asnjë shumicë nuk është e përhershme.

Dhe, më e rëndësishmja, asnjë president, pavarësisht se sa i fuqishëm beson se është, nuk është i pathyeshëm. /GE/